Język polski

Podstawowy — szkoła podstawowa

Rz i ż

Pomoce naukowe

Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

Najważniejsze w skrócie

  • Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.
  • Nie każdą pisownię uzasadnia wymiana głosek. Wyjątki i wyrazy niewymienne utrwalaj w zdaniach.

Co warto wiedzieć na początek

Przydatne pojęcia i umiejętności

  • Przeczytaj polecenie i zwróć uwagę na wyróżniony wyraz lub fragment.

Po tej lekcji

  • Stosuję zasady tematu: Rz i ż.

Zasady i sposób rozwiązania

Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

Nie każdą pisownię uzasadnia wymiana głosek. Wyjątki i wyrazy niewymienne utrwalaj w zdaniach.

Źródła: [1].

Omówione przykłady krok po kroku

1. Przykład 1

Pytanie lub sytuacja: Wybierz poprawny zapis w luce. Latem pojedziemy nad mo___e. rz / ż

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Odpowiedź: rz

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Źródła: [1].

2. Przykład 2

Pytanie lub sytuacja: Wybierz poprawny zapis w luce. Przez miasto płynie szeroka ___eka. rz / ż

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Odpowiedź: rz

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Źródła: [1].

3. Przykład 3

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij zdanie. Latem pojedziemy nad mo___e.

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Odpowiedź: Latem pojedziemy nad morze.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Źródła: [1].

4. Przykład 4

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij zdanie. Przez miasto płynie szeroka ___eka.

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Odpowiedź: Przez miasto płynie szeroka rzeka.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Źródła: [1].

5. Przykład 5

Pytanie lub sytuacja: Popraw zapis w nawiasach. Wpisz cały wyraz lub wyrażenie. Latem pojedziemy nad [może].

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Odpowiedź: morze

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Źródła: [1].

6. Przykład 6

Pytanie lub sytuacja: Popraw zapis w nawiasach. Wpisz cały wyraz lub wyrażenie. Przez miasto płynie szeroka [żeka].

Jak podejść do zadania: Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.

  1. Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Odpowiedź: rzeka

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Źródła: [1].

Typowe błędy i poprawne rozumowanie

Błędne rozumowanie: ż

Dlaczego to błąd: Pisownię „rz” pomaga sprawdzić wyraz pokrewny: morze — morski; „rz” wymienia się na „r”.

Poprawnie: rz

Błędne rozumowanie: ż

Dlaczego to błąd: Zapamiętaj pisownię wyrazu „rzeka” z „rz”. Tę pisownię utrwalamy, ćwicząc cały wyraz w zdaniu.

Poprawnie: rz

Podsumowanie — zapamiętaj

  • Sprawdź pisownię w rodzinie wyrazów lub zastosuj poznaną regułę.
  • Nie każdą pisownię uzasadnia wymiana głosek. Wyjątki i wyrazy niewymienne utrwalaj w zdaniach.

Sprawdź wiedzę w ćwiczeniach

Wróć do wszystkich powtórek wiedzy

Źródła i dalsza nauka

Data sprawdzenia materiału: 05.11.2026.

  1. RJP: Zasady pisowni i interpunkcji polskiej — tekst jednolity od 2026 r.