Jagnię i wilcy

Dwa wilki spotykają w lesie jagnię i zamierzają je pożreć. Ofiara pyta, jakim prawem chcą to zrobić. Zamiast wskazać przewinienie, napastnicy powołują się na jego smak, słabość i miejsce spotkania. Następnie zjadają jagnię.

Zdarzenie nie kończy się ocaleniem ani ukaraniem sprawców. Brutalny finał potwierdza zdanie otwierające: ktoś pragnący zdobyczy znajdzie odpowiedni pretekst. Rozumowanie ofiary odwołuje się do prawa, lecz wilki uznają wyłącznie przewagę siły.

Pierwszy wers formułuje ogólną prawidłowość, a pozostałe przedstawiają przykład. Krótki dialog ujawnia całkowitą nierówność stron. Zwięzłe zakończenie nie pozwala spodziewać się negocjacji. Taki układ odróżnia bajkę od opowieści, w której morał pojawia się dopiero po przygodach bohaterów.

Wilki reprezentują drapieżność i nadużycie przewagi, a jagnię — bezbronność. Ich ludzka mowa przenosi scenę ze świata zwierząt na relacje społeczne. Zestawienie pytania o prawo z odpowiedzią o smaku i słabości tworzy gorzką ironię: napastnicy nawet nie próbują udawać bezstronnych sędziów. Liczba postaci dodatkowo podkreśla nierówność.

Tytuł zapowiada spotkanie naturalnie nierównych przeciwników. Bajka ostrzega przed pozornymi uzasadnieniami krzywdy, gdy decyzja o jej wyrządzeniu już zapadła. Opisuje niesprawiedliwy mechanizm, ale go nie pochwala. Zdanie, że silny może skrzywdzić słabego, nie oznacza, iż ma do tego moralne prawo. Utwór zachęca do rozpoznawania różnicy między racją a wymówką.

• Jagnię nie zostaje oskarżone o konkretną winę.
• Morał znajduje się w pierwszym wersie.
• Wilki są sprawcami przemocy, a ich odpowiedź ujawnia bezprawie; nie jest poprawnym argumentem usprawiedliwiającym czyn.

Opracowanie i ćwiczenia obejmują całą bajkę „Jagnię i wilcy”.

• Jagnię i wilcy — cała bajka

Cykl dotychczasowy — wymagany wybór. Dotychczasowy wybór bajek: IV–VI; wybór klasyki w cyklu 2026: VII–VIII.

Cykl 2026 — wymagany wybór. Dotychczasowy wybór bajek: IV–VI; wybór klasyki w cyklu 2026: VII–VIII.

Nowy cykl jest wdrażany od klas I i IV w roku szkolnym 2026/2027, następnie w kolejnych klasach. Oznaczenia programu nie ograniczają dostępu do opracowania ani ćwiczeń.