Język polski

Podstawowy — szkoła podstawowa

Korzystanie ze słowników

Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

Najważniejsze w skrócie

  • Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.
  • Hasło podaje wyraz w formie podstawowej. Informacje o odmianie odczytujemy z jego opisu.
  • Minihasła w ćwiczeniach są autorskie; w prawdziwym słowniku sprawdź też objaśnienia skrótów.

Co warto wiedzieć na początek

Przydatne pojęcia i umiejętności

  • Przeczytaj polecenie i zwróć uwagę na wyróżniony wyraz lub fragment.

Po tej lekcji

  • Stosuję zasady tematu: Korzystanie ze słowników.

Zasady i sposób rozwiązania

Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

Hasło podaje wyraz w formie podstawowej. Informacje o odmianie odczytujemy z jego opisu.

Minihasła w ćwiczeniach są autorskie; w prawdziwym słowniku sprawdź też objaśnienia skrótów.

Źródła: [1].

Omówione przykłady krok po kroku

1. Przykład 1

Pytanie lub sytuacja: Jak zapisać wyraz „atlas”? Wybierz rodzaj słownika. ortograficzny / języka polskiego / wyrazów bliskoznacznych / frazeologiczny

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Do tej informacji służy słownik ortograficzny.

Odpowiedź: ortograficzny

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Do tej informacji służy słownik ortograficzny.

Źródła: [1].

2. Przykład 2

Pytanie lub sytuacja: Co znaczy wyraz „barometr”? Wybierz rodzaj słownika. języka polskiego / ortograficzny / wyrazów bliskoznacznych / frazeologiczny

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Do tej informacji służy słownik języka polskiego.

Odpowiedź: języka polskiego

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Do tej informacji służy słownik języka polskiego.

Źródła: [1].

3. Przykład 3

Pytanie lub sytuacja: Odczytaj z minihasła wyraz hasłowy. atlas — zbiór map. Forma podana w minihasle: atlasy. ___

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Hasło ma postać podstawową: atlas.

Odpowiedź: atlas

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Hasło ma postać podstawową: atlas.

Źródła: [1].

4. Przykład 4

Pytanie lub sytuacja: Odczytaj z minihasła wyraz hasłowy. barometr — przyrząd do pomiaru ciśnienia atmosferycznego. Forma podana w minihasle: barometry. ___

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Hasło ma postać podstawową: barometr.

Odpowiedź: barometr

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Hasło ma postać podstawową: barometr.

Źródła: [1].

5. Przykład 5

Pytanie lub sytuacja: Pod jakim hasłem szukać znaczenia formy „atlasy”?

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Forma „atlasy” należy do hasła „atlas”.

Odpowiedź: atlas

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Forma „atlasy” należy do hasła „atlas”.

Źródła: [1].

6. Przykład 6

Pytanie lub sytuacja: Pod jakim hasłem szukać znaczenia formy „barometry”?

Jak podejść do zadania: Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.

  1. Forma „barometry” należy do hasła „barometr”.

Odpowiedź: barometr

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: Forma „barometry” należy do hasła „barometr”.

Źródła: [1].

Typowe błędy i poprawne rozumowanie

Błędne rozumowanie: języka polskiego

Dlaczego to błąd: Do tej informacji służy słownik ortograficzny.

Poprawnie: ortograficzny

Błędne rozumowanie: ortograficzny

Dlaczego to błąd: Do tej informacji służy słownik języka polskiego.

Poprawnie: języka polskiego

Podsumowanie — zapamiętaj

  • Najpierw ustal, czego szukasz: pisowni, znaczenia, synonimu czy znaczenia związku wyrazów.
  • Hasło podaje wyraz w formie podstawowej. Informacje o odmianie odczytujemy z jego opisu.
  • Minihasła w ćwiczeniach są autorskie; w prawdziwym słowniku sprawdź też objaśnienia skrótów.

Sprawdź wiedzę w ćwiczeniach

Wróć do wszystkich powtórek wiedzy

Źródła i dalsza nauka

Data sprawdzenia materiału: 05.11.2026.

  1. Wielki słownik języka polskiego PAN