Język polski

Podstawowy — szkoła podstawowa

Kontrargument

Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

Najważniejsze w skrócie

  • Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.
  • Można uznać ograniczenie i doprecyzować stanowisko.
  • Nie każde zastrzeżenie obala wszystkie zalety przedstawionego rozwiązania.

Co warto wiedzieć na początek

Przydatne pojęcia i umiejętności

  • Odczytaj cel wypowiedzi i informacje w materiale.

Po tej lekcji

  • Ćwiczę: kontrargument.

Zasady i sposób pracy

Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

Można uznać ograniczenie i doprecyzować stanowisko.

Nie każde zastrzeżenie obala wszystkie zalety przedstawionego rozwiązania.

Źródła: [1] [2] [3].

Omówione przykłady krok po kroku

1. Przykład 1

Pytanie lub sytuacja: Który fragment jest rzeczowym zastrzeżeniem? Warto robić kopie plików. Kopia na uszkodzonym nośniku też może zniknąć. / Autor tego poglądu jest beznadziejny. / Warto robić kopie plików.

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Kontrargument dotyczy treści lub zakresu stanowiska, a nie osoby.

Odpowiedź: Kopia na uszkodzonym nośniku też może zniknąć.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

2. Przykład 2

Pytanie lub sytuacja: Który fragment jest rzeczowym zastrzeżeniem? Warto przygotować pytania do wywiadu. Trzeba reagować także na nowe odpowiedzi. / Autor tego poglądu jest beznadziejny. / Warto przygotować pytania do wywiadu.

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Kontrargument dotyczy treści lub zakresu stanowiska, a nie osoby.

Odpowiedź: Trzeba reagować także na nowe odpowiedzi.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

3. Przykład 3

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij odpowiedź uwzględniającą zastrzeżenie. Warto robić kopie plików. Kopia na uszkodzonym nośniku też może zniknąć. ___

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Odpowiedź ogranicza stanowisko zamiast ignorować rację drugiej strony.

Odpowiedź: Kopię warto trzymać niezależnie od oryginału.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

4. Przykład 4

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij odpowiedź uwzględniającą zastrzeżenie. Warto przygotować pytania do wywiadu. Trzeba reagować także na nowe odpowiedzi. ___

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Odpowiedź ogranicza stanowisko zamiast ignorować rację drugiej strony.

Odpowiedź: Plan pytań powinien dopuszczać dopytanie.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

5. Przykład 5

Pytanie lub sytuacja: Co wynika z podanego kontrargumentu? Kopia chroni przed utratą pracy. Kopia na uszkodzonym nośniku też może zniknąć. Trzeba uwzględnić wskazane ograniczenie. / Każda korzyść z tej metody znika. / Osoba przedstawiająca zastrzeżenie jest wrogiem.

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Ograniczenie nie musi obalać całej racji ani oznaczać ataku.

Odpowiedź: Trzeba uwzględnić wskazane ograniczenie.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

6. Przykład 6

Pytanie lub sytuacja: Co wynika z podanego kontrargumentu? Plan pomaga utrzymać temat rozmowy. Trzeba reagować także na nowe odpowiedzi. Trzeba uwzględnić wskazane ograniczenie. / Każda korzyść z tej metody znika. / Osoba przedstawiająca zastrzeżenie jest wrogiem.

Jak podejść do zadania: Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.

  1. Ograniczenie nie musi obalać całej racji ani oznaczać ataku.

Odpowiedź: Trzeba uwzględnić wskazane ograniczenie.

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź wskazane dane, cel wypowiedzi i zakres wniosku.

Źródła: [1] [2] [3].

Typowe błędy i poprawne rozumowanie

Błędne rozumowanie: Odpowiedź nie wynika z materiału.

Dlaczego to błąd: Sama możliwość nie jest dowodem.

Poprawnie: Wskaż informację, która uzasadnia wybór.

Błędne rozumowanie: Zmiana treści podczas skracania lub poprawiania.

Dlaczego to błąd: Redakcja powinna zachować zamierzony sens.

Poprawnie: Porównaj zakres i warunki przed poprawą oraz po niej.

Podsumowanie — zapamiętaj

  • Kontrargument dotyczy stanowiska lub racji, nie osoby.
  • Można uznać ograniczenie i doprecyzować stanowisko.
  • Nie każde zastrzeżenie obala wszystkie zalety przedstawionego rozwiązania.

Sprawdź wiedzę w ćwiczeniach

Wróć do wszystkich powtórek wiedzy

Źródła i dalsza nauka

Data sprawdzenia materiału: 05.11.2026.

  1. ZPE: Uczymy się redagować rozprawkę

    Zakres źródła: Kompozycja rozprawki; wstęp, rozwinięcie i zakończenie

  2. Ministerstwo Cyfryzacji i NASK: Jak rozpoznać dezinformację w sieci?

    Zakres źródła: Manipulacja kontekstem; weryfikacja źródeł

  3. RJP: Zasady pisowni i interpunkcji polskiej — tekst jednolity

    Zakres źródła: Część II: interpunkcja