Język polski

Podstawowy — szkoła podstawowa

Frazeologizmy

Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

Najważniejsze w skrócie

  • Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.
  • Nie zamieniaj dowolnie wyrazów w utrwalonym połączeniu.

Co warto wiedzieć na początek

Przydatne pojęcia i umiejętności

  • Przeczytaj polecenie i zwróć uwagę na wyróżniony wyraz lub fragment.

Po tej lekcji

  • Stosuję zasady tematu: Frazeologizmy.

Zasady i sposób rozwiązania

Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

Nie zamieniaj dowolnie wyrazów w utrwalonym połączeniu.

Źródła: [1].

Omówione przykłady krok po kroku

1. Przykład 1

Pytanie lub sytuacja: Wybierz znaczenie wyróżnionego związku. Od rana ma muchy w nosie i obraża się o drobiazgi. być w złym humorze / być bardzo zajętym / przyczyna sporu

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Odpowiedź: być w złym humorze

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Źródła: [1].

2. Przykład 2

Pytanie lub sytuacja: Wybierz znaczenie wyróżnionego związku. Obiecuje pomoc, ale nigdy nie przychodzi — rzuca słowa na wiatr. składać obietnice bez zamiaru spełnienia / mówić dużo bez konkretnej treści / bardzo rzadki i cenny egzemplarz

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Odpowiedź: składać obietnice bez zamiaru spełnienia

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Źródła: [1].

3. Przykład 3

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij utrwalone brzmienie związku. Od rana ma muchy w nosie i obraża się o drobiazgi. mieć ___

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Odpowiedź: mieć muchy

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Źródła: [1].

4. Przykład 4

Pytanie lub sytuacja: Uzupełnij utrwalone brzmienie związku. Obiecuje pomoc, ale nigdy nie przychodzi — rzuca słowa na wiatr. rzucać słowa na ___

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Odpowiedź: rzucać słowa na wiatr

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Źródła: [1].

5. Przykład 5

Pytanie lub sytuacja: Wpisz frazeologizm z podanej listy pasujący do opisu. być w złym humorze. Związki: mieć muchy w nosie / pięta Achillesa.

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Odpowiedź: mieć muchy w nosie

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Źródła: [1].

6. Przykład 6

Pytanie lub sytuacja: Wpisz frazeologizm z podanej listy pasujący do opisu. składać obietnice bez zamiaru spełnienia. Związki: rzucać słowa na wiatr / syzyfowa praca.

Jak podejść do zadania: Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.

  1. „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Odpowiedź: rzucać słowa na wiatr

Sprawdzenie i interpretacja: Sprawdź zapis i porównaj z objaśnieniem: „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Źródła: [1].

Typowe błędy i poprawne rozumowanie

Błędne rozumowanie: Wybierz znaczenie wyróżnionego związku. Od rana ma muchy w nosie i obraża się o drobiazgi. Błędny wybór: być bardzo zajętym

Dlaczego to błąd: „mieć muchy w nosie” w tym kontekście oznacza: być w złym humorze.

Poprawnie: być w złym humorze

Błędne rozumowanie: Wybierz znaczenie wyróżnionego związku. Obiecuje pomoc, ale nigdy nie przychodzi — rzuca słowa na wiatr. Błędny wybór: mówić dużo bez konkretnej treści

Dlaczego to błąd: „rzucać słowa na wiatr” w tym kontekście oznacza: składać obietnice bez zamiaru spełnienia.

Poprawnie: składać obietnice bez zamiaru spełnienia

Podsumowanie — zapamiętaj

  • Frazeologizm ma utrwaloną postać i znaczenie, którego zwykle nie wyjaśni dosłowne odczytanie składników.
  • Nie zamieniaj dowolnie wyrazów w utrwalonym połączeniu.

Sprawdź wiedzę w ćwiczeniach

Wróć do wszystkich powtórek wiedzy

Źródła i dalsza nauka

Data sprawdzenia materiału: 05.11.2026.

  1. Wielki słownik języka polskiego PAN