Wyszukaj pierwiastek po polskiej nazwie, symbolu lub Z. Wybierz pole, aby zobaczyć dane. Przełącz masy naukowe i szkolne; strzałkami poruszaj się między polami tablicy.
PrzećwiczNajważniejsze informacje
- Z to liczba protonów; obojętny atom ma tyle samo elektronów.
- Grupy są kolumnami, a okresy wierszami. Dwa dolne szeregi należą do okresów 6 i 7.
- Standardowa masa uwzględnia skład izotopowy; nie jest liczbą protonów i neutronów konkretnego atomu.
- W rachunku użyj mas podanych w zadaniu. Zaokrąglenia szkolne są osobną umową.
Przykład: Dla tlenu Z=8: obojętny atom ma 8 protonów i 8 elektronów. Szkolnie przyjmujemy masę 16 u.
Wczytywanie materiału…
Jak czytać masy
- Wartość z niepewnością
Np. 4,002 602(2)
Cyfry w nawiasie dotyczą niepewności końcowych cyfr wartości.
- Przedział standardowej masy
Np. wodór: [1,00784; 1,00811]
Przedział wynika z naturalnych różnic składu izotopowego.
- Brak standardowej masy
Nie myl tego z zerową masą
Dla takich pierwiastków osobno pokazujemy liczbę masową izotopu według przypiętego wydania IUPAC.
- Uwagi CIAAW
g, m, r
g: nietypowe próbki geologiczne; m: możliwy zmodyfikowany skład w handlu; r: naturalne różnice ograniczają dokładność pojedynczej wartości.
Przykład zastosowania
Oblicz masę cząsteczki wody dla H=1 u i O=16 u.
- W H₂O są dwa atomy H i jeden O.
- Pomnóż 2·1 u i dodaj 16 u.
18 u. Nie zapisuj 18 g: to masa jednej cząsteczki.
Przećwicz
Powtórki wiedzy
Źródła i weryfikacja
Sprawdzono: .
- CIAAW — Standard Atomic Weights 2024 ↗
Tabela Z=1–118, przypisy g/m/r; plik przypięty w manifeście.
Dane faktograficzne; autorskie objaśnienia i układ Zeszytu Ćwiczeń.
- IUPAC — układ okresowy, wydanie 4 maja 2022 ↗
Układ 18 grup, serie i oznaczenia izotopów. Masy standardowe w tej pomocy pochodzą osobno z CIAAW 2024.
Dane faktograficzne; autorskie objaśnienia i układ Zeszytu Ćwiczeń.
- CKE — Wybrane wzory i stałe fizykochemiczne ↗
Strony 11 (wskaźniki), 12 (potencjały), 14 (rozpuszczalność), 15 (nazwy pierwiastków). Tabela rozpuszczalności: CRC Handbook, wyd. 97, 2017.
Dane faktograficzne; autorskie objaśnienia i układ Zeszytu Ćwiczeń.
- ZPE — Obliczanie mas cząsteczkowych ↗
Sumowanie mas, indeksy we wzorach i jednostka u.
Dane faktograficzne; autorskie objaśnienia i układ Zeszytu Ćwiczeń.
